piątek, 30 grudnia 2022

KOLEJNY ROK ZA NAMI!

NOWOROCZNE POCZTÓWKI Z ZEGARAMI

Tak się złożyło, że wszystkie noworoczne pocztówki z mojego domowego archiwum przedstawiają motyw zegara "uchwyconego" w tej jakże wyjątkowej chwili zetknięcia się starego roku z nowym. Nie są może zbyt oryginalne, chyba że ich wyjątkowości można upatrywać  w tym, że na każdej jest inny czasomierz 😉.  Niemniej jednak, koniec starego roku od zawsze skłaniał ludzi do podsumowań tego co się wydarzyło w ostatnich dwunastu miesiącach oraz refleksji nad minionym i przyszłym czasem. Choć wszyscy żyjemy "w czasie" i jemu podlegamy, to nasze postrzeganie go zmienia się w zależności od sytuacji i doświadczenia. Gdy jesteśmy dziećmi napawa nas dumą to, że stajemy się coraz starsi, a nowy rok jest okazją do świętowania. Potem zastanawiamy się, dlaczego "tak szybko te lata lecą", aby wreszcie zacząć zadawać sobie pytanie ile nam jeszcze zostało czasu i jak go dobrze wykorzystać. 

Oglądanie starych pocztówek to dobra okazja do refleksji nad tym co minione. Prezentuję kilka kartek z lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych XX wieku wraz z towarzyszącymi im wybranymi przeze mnie sentencjami i cytatami związanymi z czasem. I oczywiście życzę sobie i Wam dobrego roku - tu wspomogę się słowami Ignacego Krasickiego:

NOWY ROK

Nowego roku czas każe winszować,
Więc się zdobywam na powinszowanie;
Daj Panie Boże, w tym się tak zachować,  
Iżby się nasze spełniło żądanie.
I spełni pewnie, kiedy w każdym kroku
O sobie będziem myśleć, nie o roku.

Bo cóż rok? Bożym czas zmierzony darem,
Miejsce i pora naszego działania:
Nie dni, lecz czynów dzielmy go wymiarem,
A czynów plennych prawego starania;
Wówczas, jak wieniec kłosami uwity,
Da plon szacowny, da plon znakomity.
(...)



"Współczesnego człowieka niszczy pośpiech. Nigdy się nie zatrzymuje.
A przecież tajemnicą szczęścia jest umieć czasem przystanąć." (Michel Quoist)

"Czas to nie droga szybkiego ruchu pomiędzy kołyską a grobem;
czas - to miejsce na zaparkowanie pod słońcem." (Phil Bosmans)





"Poświęcamy tak wiele czasu na sprawy pilne,
że nie starcza go nam na sprawy ważne." (Autor nieznany)

"Niejeden marnuje czas dany mu do przeżycia,
ponieważ martwi się, że ma tego czasu tak mało." (Tadeusz Kotarbiński)

                                         




"Każda chwila, która mogłaby być wykorzystana lepiej,
jest stracona." (Jean-Jacques Rousseau)

"Nad stracony czas nic bardziej nie boli." (Michał Anioł)





"Jeśli kochasz,  czas zawsze odnajdziesz,
nie mając ani jednej chwili" (Jan Twardowski)
 





"Naucz się doceniać to, co masz, zanim czas sprawi,
że docenisz to, co miałeś." (Susan Lenzke)



Zamieszczone cytaty pochodzą ze strony:

piątek, 23 grudnia 2022

CICHA NOC...

 STAJENKA BETLEJEMSKA NA POCZTÓWKACH


Stajenka Betlejemska to częsty motyw kartek świątecznych. Wybrałam kilka najbardziej oryginalnych.

1. Pocztówka wysłana w 2002r.

"Mizerna, cicha, stajenka licha
pełna niebieskiej chwały" (...)


2. Pocztówka z Francji wysłana w 1961r.

(...) "oto leżący, przed nami śpiący
w promieniach Jezus mały.
Przed Nim anieli w locie stanęli" (...)


3. Ciekawa pocztówka z lat osiemdziesiątych z tekstem i zapisem nutowym znanej kolędy. Projekt graficzny - Hanna Balicka - Fribes. Podpis na rewersie: "Kolęda znana już w 2 połowie XVIII w. Jeden z najpiękniejszych przykładów naiwnej liryki ludowej." 



4. Pocztówka włoska, bez obiegu, lata sześćdziesiąte.

(...) "Lili, lili, laj, moje Dzieciąteczko,
lili, lili, laj, śliczne Paniąteczko." (...)


5. Pocztówka bez obiegu, przedstawia obraz Correggia (1494 - 1534) "Adoracja Dzieciątka przez Pasterzy" znany także jako "Noc" (obecnie w zbiorach Galerii Obrazów Starych Mistrzów w Dreźnie). Jest uznawany za jedno z arcydzieł całej twórczości Correggia.

(...) "Dziwili się napowietrznej muzyce
i myśleli: "Co to będzie za Dziecię?"


6. Pocztówka przedstawiająca obraz Josefa Lady (1887 - 1957), czeskiego malarza, rysownika, karykaturzysty, ilustratora i bajkopisarza, znanego przede wszystkim jako twórca ilustracji do "Przygód dobrego wojaka Szwejka".

"W żłobie leży, któż pobieży kolędować małemu
Jezusowi Chrystusowi, dziś nam narodzonemu?" (...)

7.  Pocztówka wydana w latach dziewięćdziesiątych przez Fundację Dzieciom - Zdążyć z Pomocą, zaprojektowana przez współczesną ilustratorkę książek dla dzieci - Izabelę Kowalską -Wieczorek.


"Dzisiaj w Betlejem, dzisiaj w Betlejem wesoła nowina.
Że Panna czysta, że Panna czysta porodziła Syna." (...)


"Pomódlmy się w Noc Betlejemską,
w Noc Szczęśliwego Rozwiązania,
by wszystko się nam rozplątało,
węzły, konflikty, powikłania.

Oby się wszystkie trudne sprawy
porozkręcały jak supełki,
własne ambicje i urazy
zaczęły śmieszyć jak kukiełki. (...)

By anioł podarł każdy dramat
aż do rozdziału ostatniego,
kładąc na serce pogmatwane,
jak na osiołka - kompres śniegu. (...)

Aby wątpiący się rozpłakał
na cud czekając w swej kolejce,
a Matka Boska - cichych, ufnych -
jak ciepły pled wzięła na ręce."
(Pomódlmy się w Noc Betlejemską - Jan Twardowski)


wtorek, 20 grudnia 2022

"Wszyscy wszystkim ślą życzenia!"

 
"Już dzisiaj który to raz
pędzi poczta przez las!
Cóż, nie dziwota, przed każdą Gwiazdką
pękają banie z manią pisarską:
Jacek, co pióra nie bierze w ręce,
nagle napisał listów dziewięćset.
Pisze Alojzy, Funia i Mania.
Rośnie gwiazdkowa życzeniomania.
Wczoraj w Krakowie na placu Kingi
listy wypchnęły denko od skrzynki,
bo tyle listów, któż by to zniósł -
O! znów pocztowy wóz (...)
Listy, paczki, stamtąd i stąd!
Wszystkim Wesołych Świąt!" (...)
                       "Trąbki świątecznej poczty" - K.I. Gałczyński


Tak przed laty pisał poeta o przedświątecznej gorączce wysyłania życzeń. 
W obecnej dobie nowoczesnych technologii wysyłanie listów (!) i pocztówek jest o wiele mniej powszechne. Zdecydowana większość z nas korzysta z telefonów komórkowych i komunikatorów internetowych, a szczyt wysyłania świątecznych życzeń przypada w Wigilię i Boże Narodzenie. 

Wydaje się, że jeszcze nie tak dawno wysyłaliśmy do siebie świąteczne pocztówki. Tymczasem niepostrzeżenie zamieniły się w e-kartki, MMS-y i animacje. Trochę żal...

Pieczołowicie przechowuję te stare kartki, przeglądam z nostalgią, uśmiecham się do wspomnień...


 ŚWIĄTECZNE POCZTÓWKI
Z DRUGIEJ POŁOWY XX WIEKU

Wśród świątecznych pocztówek z okresu PRL-u prawie w ogóle nie spotyka się motywów religijnych. Ówczesna władza nawet świętom Bożego Narodzenia starała się narzucić świecki charakter. Dlatego trudno znaleźć kartki z betlejemską stajenką, Maryją i Dzieciątkiem. Taka stylistyka zacznie pojawiać się dopiero na kartkach wydawanych pod koniec lat 90-tych i w pierwszych latach XXI wieku.

Ciekawym przykładem laicyzacji świąt Bożego Narodzenia jest pocztówka wydana ze Społecznego Funduszu Odbudowy Stolicy, przedstawiająca przedstawiciela ludu pracującego - hutnika na gałązce choinkowej. Połączenie socrealizmu z tradycją 😄. Niestety kartka jest bez obiegu, nie ma pieczątki ani daty. Można się domyślać, że pochodzi z lat 50 -tych lub 60-tych.




Pocztówka wydana przez PTTK, wysłana w 1971 roku, jeszcze czarno-biała. Nie trzeba żadnych symboli ani atrybutów. Piękny zimowy pejzaż wywołuje świąteczny nastrój.



"Tymczasem w 1978 roku "Dziennik Zachodni donosił, że do kiosków w trzech województwach trafiło aż 10 milionów kartek. Pisano:

Całkowicie ze sprzedaży zostały już wyeliminowane kartki czarno-białe, gdyż nie znajdowały nabywców. Najwięcej będzie pocztówek fotografii barwnej, poza tym pojawią się oryginalne kolorowe fotografie przedstawiające atrybuty świąt grudniowych.



W moim domowym archiwum znalazłam typowe pocztówki z lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych ("kolorowe fotografie przedstawiające atrybuty świąt grudniowych"): jedna lub dwie świeczki, do tego nijaki stroik z nędznej świerkowej gałązki i kilku wyblakłych baniek. Wyglądają skromnie i powiedziałabym... dość siermiężnie. 


No cóż, Święta w tamtych czasach to wystane w kolejkach kubańskie zielone pomarańcze, wyroby czekoladopodobne i inne zdobyte spod lady dobra. Nie było przepychu. Widocznie pocztówki musiały współgrać z tą konwencją.      



Pocztówki najczęściej kupowało się w kiosku "Ruchu" i co tu dużo mówić, specjalnego wyboru nie było.


Mama kupowała kartki już na początku grudnia, bo do połowy miesiąca trzeba było je wysłać. Mimo to opóźnienia się zdarzały. Pamiętam, że nieraz wyciągałam ze skrzynki pocztówki z życzeniami świątecznymi... już po Świętach. 😏



Dla porównania dwie pocztówki z początku lat dwutysięcznych: tak samo świeczki i stroiki, ale jakże mieniące się  i bogato zdobione. 




Na szczęście oprócz typowych kartek ze stroikami zdarzały się też bardziej oryginalne, jak na przykład fotografie artystyczne. Poniżej dwie pocztówki z lat siedemdziesiątych wydane przez Krajową Agencję Wydawniczą:

(1) - bez obiegu, fot. G. I. Kostenko



 (2) - wysłana w 1979 r, fot. J. Tymiński



Na koniec pocztówka z lat osiemdziesiątych, zaprojektowana przez Jana Marcina Szancera - wybitnego grafika i ilustratora wielu książek dla dzieci. Pamiętam, że kupiłam kilka takich pocztówek - każda z inną ilustracją. Zauroczyły mnie od pierwszego wejrzenia, pewnie dlatego, że skojarzyły mi się z jakąś bajką. Wszystkie wysłałam oprócz tej właśnie, którą zostawiłam dla siebie. Znalazła godne miejsce jako zakładka w tomie wierszy mojego ulubionego poety. 

      

(...)"O, dajcie mi te małe skrzypce,
może na skrzypcach wygram
wiatr i pochyłą ulicę,
i noc, co taka niezwykła." (...)
                                K. I. Gałczyński

niedziela, 4 grudnia 2022

Święty Mikołaj już nadchodzi!

6 grudnia tuż tuż. Nie możemy się już doczekać!😉
Niezależnie od wieku każdy może ulec temu radosnemu nastrojowi, jaki niesie ze sobą święty Mikołaj.

Zapraszam na pocztówkową opowieść o świętym Mikołaju.

Byłeś grzeczny czy coś przeskrobałeś? 
Nie martw się, zachowaj spokój! Święty Mikołaj na pewno o Tobie pamięta!


Mam nadzieję, że nie zapomniałeś wysłać listu do świętego Mikołaja? 


Święty Mikołaj przegląda listę grzecznych dzieci. 


A teraz pakuje Wasze wymarzone prezenty.


Aniołki pomagają Świętemu zapakować wszystko do sań.


Tu Mikołaj ze swoim ogromnym zaprzęgiem reniferów mknie wśród przestworzy.


"Wio koniku!" Tym razem Mikołaj w skromnych saniach. Drogę wskazują mu aniołki i leśne zwierzęta.


Święty Mikołaj może przybywać też na łyżwach. Jest kreatywny i pełen fantazji! 



Hmm... czyżby święty Mikołaj się zgubił? Wygląda jakby sprawdzał adres. Nie, on po prostu nikogo nie może ominąć!




Mikołaj oznajmia dzwoneczkiem swoje przybycie. Ho, ho, ho! Nie słyszycie?!



Skrzaty usłyszały pierwsze i już dostały swoje prezenty.



Nawet bałwan otrzymał podarek od Mikołaja! To naprawdę napawa optymizmem,
że i o mnie Mikołaj nie zapomni.


Zrzut prezentów z Rudolfa Czerwononosego.
W dobie globalnego ocieplenia, kiedy śniegu jest jak na lekarstwo,
święty Mikołaj rezygnuje z sań. 


Albo przesiada się na rower! 


Święty Mikołaj ma naprawdę dużo pracy, dlatego nie do wszystkich dociera 6 grudnia. Jeśli nie otrzymałeś jeszcze prezentu, nie martw się! Bądź cierpliwy, święty Mikołaj już nadchodzi!

Przyszedł! Przyszedł i przyniósł mi wymarzony prezent! 😃


Ta ostatnia pocztówka, to dowód na to, że Mikołaj okrąża cały świat.
Otrzymaliśmy ją aż z Tajwanu.



You better watch out
You better not cry
You better not pout
I'm telling you why
Santa Claus is coming to town
He's making a list
He's checking it twice
He's gonna find out who's naughty or nice
Santa Claus is coming to town



KSIĄŻKI NA OBRAZACH

23 KWIETNIA - ŚWIATOWY DZIEŃ KSIĄŻKI Lubię pocztówki z motywem książek, więc nie mogłam przepuścić tak wyjątkowej okazji jaką jest dzisiejsz...